Motosiklet Teorisi #3, KOSEYI DONME
SANATI
Web versiyonu, tamami icin
Motosiklet Teorisi kitabina basvurunuz.
Bisiklet ve motosiklet denilen
"seytan icadi" ni ayakta tutan sey biliyorsunuz gyroskopik guc,
santrifuj kuvvet sonucu olusan JIROSKOP etkisidir. Yani tekerlek dondugunde bu
donme ekseninde kalmak uzere inatci bir guc ortaya cikar. Bu guc hizla dogru orantilidir,
yani bu aletler kendi baslarina ayakta duramazlar , onlari ayakta tutan sey
"hiz"dir...bu bir... Ikincisi, iki gyroskopa bagli bir sistem kurup,
(bisiklet yada motorsiklet) bunu bir dogru uzerinde harekete gecirdiginizde bu
alet sonsuza kadar dumduz gitmek isteyecektir...oysa ki yollar virajli...:) bu
alet ne kadar agirsa duz gitme arzusu da o kadar kuvvetlidir..bu da iki...
Motoru yatirmanin, viraji almanin
yolu da "counter-steering" yani kontra viraj teknigidir. Once beraber
bir viraja girelim...
SIPDE / TATOKU formulunu
hatirliyorsunuz, Virajin formulu de var...SLR "slow, look, lean, roll" - "Yavasla, bak, yatir, gazla" dir...
Bir SAG Viraja geliyoruz
1- RELAX - gulumse
Omuzlar dusuk, kollar-dirsekler
kirik, dirsekler disari acik degil, dizler yanlardan tanka degiyor ve
"gayet hafifce" tanki sIkIyor, gidonu "bir genc hanimin narin
bileklerini tutuyor gibi" tutuyorsunuz. Anusdeki kasilma ile bu isin bir
ilgisi yok ayrica..
2-YAVASLA....
Virajin icini
3-RELAX-sirit
Bakiniz, 1# madde…
4-BAK...virajin cikisina dogru. Bu alet nereye
bakarsan oraya gider unutuma...sagdaki soldak ayrintilar icin genis gorus
alanini kullan, gozlerini oradan oraya gezdirme
"Alt cenenin ucuyla gitmek istedigin yeri goster..."
5-RELAX
Bakiniz, 1# madde…
6-YATIR....
Sag virajdayiz...
Sag elinle gidonu hafifce ileri dogru it. !
Iste kontra viraj teknigi...saga donmek icin sag elinizi, sola donmek
icin sol elinizi ileri itiyorsunuz. (Ileri itiyorsun...agirligini o tarafa
veriyorsun demedim..dikkat...)
7-RELAX
Bakiniz, 1# madde…
8-GAZLA...
Yavas yavas,"SMOOTHLY",
yumusacik, gittikce artirarak, KORKMADAN gaz ver...gerekiyorsa elinle elcigi
iterek yatis acisini artir..bu aciyla verdigin gaz arasindaki baglantiyi
gozle...:)
9-RELAX
Bakiniz, 1# madde…
Yapilmamasi gereken sey ... Sakin motor yatikken fren yapma...virajda fren
yapilmaz...hizini onceden ayarla.
Korktuysan basta gaz verme yada cok
az ver, ama fren no-no...! Sakin ha... Ama ya bir sey olursa, bilmemne
cikarsa...bunlari sonra yazisiriz...ozel durumlar sonra..
Gaz viraj almayi kolaylastirir ve virajda
sarsinti, gezinme, tirtesim, dengesizlik gibi butun problemleri cozer. Gaz
vermek sorun yaratmaz, sorun cozer. Anahtar sozcukler:
"SMOOTHLY"..."YUMUSACIK"..."KORKMADAN"..."YETERINCE"..."YAVASCA
VE ARTIRARAK"
Neden hep RELAKS, RELAKS deyip duruyorum…?
Gidonu SIKI tutmanin baslica uc mahzuru vardir...
1- Viraj alma yaricapiniz gittikce artar. Yani virajin icinde herhangi bir sebepten
gidona simsiki yapisirsaniz gorursunuz ki is busbutun moka sariyor ve virajin
disina dogru kayiyorsunuz, yatis aciniz azaliyor, hiz dusuyor, gaz verme
hassasiyeti kayboluyor, yalpalama basliyor. Hele giriste, yani yatirmaya
baslamadan evvel siki tutarsaniz bir turlu zamanlamayi yapamazsiniz....beyniniz
ellerinizle birlikte kenetlenir....
2-Yorgunluk..."karpal tunel" problemleri, parmak eklemleri, el, dirsek ve on kolda
agrilar, "hala yeterince hakim degilmissiniz" hissi, gercektende daha
az hakimiyet. Omuz, sirt agrilari....endise...korku...
3-Beynin yanlis bilgilendirilmesi... Deneyin...gidonu siki tuttukca daha hizli gidiyor
sanirsiniz kendinizi, motordan daha cok vibrasyon, yoldan daha cok darbe
alirsiniz..."go to 2" :)
Relaks olmak gevsemek degildir,.
Motor virajayken, yatikken yani, Kafa daima yere paralel yada ekseni yere dik
olmalidir.
Gozleri birlestiren hayali cizgi
yere paralel olmalidir.
Hani virajda gaz veriyorduk ya, yavas
yavas ama korkmadan artirarak...iste bu proseduru virajin cikisini gormeden
dogru durust yapmaniz imkansizdir. Viraj icinde kalirsaniz, hiz dustukce
dengenizi kaybettiginiz icin gazlamak zorunda kalirsiniz, gazladikca disa
acilir, seritler yetmez olur ve kendinizi karsi seritte yada bariyerlerde
bulursunuz.
Kendiniz kesfedeceksiniz..."gaz
vermenin hizi" var.
Niye?
(*) Cunku motosiklet, ayni kayak,
bisiklet, paten gibi virajda yavaslar.
(Aerodinami, ve surtunmenin artisi,
yatay(yanlamasina) kuvvet vektorunun ise karismasi) Sabit gazla saatte 40 km
ile viraja girin 35 kmh ile cikarsiniz (mesela-viraja bagli
tabii)..."biraz" gaz vererek hizinizi korumaniz gerekir. Viraj uzun,
ve bu + gucler falza ise yavaslama tehlikeli (arkadaki araclarin sizi
sikistirmasi) boyuta gidebilir.
1-Yatis acisini artirip daha fazla
gaz verebilirsiniz,
2-Yatis acisi cok artiyorsa yavas
yavas virajin icine dogru hat degistirip ayni yatis acisiyla daha fazla gaz
verebilirsiniz.
VIRAJDA mecbur kalmadikca SERIT DEGISTIRMEYIN, bu anlattiklarim hep
kendi seridiniz icindedir.
Unutmayin YARISCI DEGILSINIZ ve
kimseyle baska motor , otomobil vs, sidik-motor yaristirmiyorsunuz...Amaciniz mesela 50 kmh ile girdiginiz
virajda 50 kmh i korumak ve 50kmh ile o virajdan alninizin akiyla cikmaktir.
D I K K A T --- SOL virajda, virajin
icine ASIRI girerseniz motor sizin seridinizde olsa bile yatis acisi sebebiyle
vucudunuzun ust kismi karsi trafik seridine gecer...
Ve bu maalesef nadir bir kaza turu
degildir.
Kose donme sanati buraya
kadar...soru cevap kismi ile devami var... soru, gorus, katki ve elestirilerle
katilin lutfen sizde...emi? Gerisi sizin pratiginize kaliyor...
Dusuk hizlarda “counter balancing” - Tersine Dengeleme / Kontra Dengeleme
teknigi.
Dusuk hiz neredeyse ayaginizi yere basacak kadar
dusuk hizdir. Manevralarda, U donuslerinde, park sahalarinda kullanabilirsiniz.
Daha yuksek hizlarda kontra teknigi gecerli olacaktir.
Bu teknikte gidonu donmek istediginiz
tarafa dondurup agirliginizi selenin ustunde hafifce aksi yone kaydirmaniz
yeterli olacaktir. Kritik kelime
“Gitmek Istedigin Yone Basini Cevir ve BAK” tir.
Counterbalancing/ kontra dengeleme
yada oz Turkcesi “Dusuk Hizda Donus”.
Biraz antreman …
Trafigin olmadigi bir yerde;
Yola dik olarak durun. Yani mesela arka tekerlek kaldirima dik ve degiyor gibi,
yada bir dort yol agzindasiniz gibi.
Sol ayak yerde, vites 1 de, sag ayak frende ....esas durustayiz. ![]()
Gidonu tamamen sola dondurun. (sonuna kadar / dondugu kadar)
Kafanizi tamamen sola dondurun ( sonuna kadar / dondugu kadar) ![]()
Motoru bu vaziyette kaldirin, 90 Derecelik bir donusu sifir dan baslayarak
yapmis olacaksiniz.
Bunu smooth/ puruzsuz yapana kadar dura kalka, aceleye getirmeden calisin.
Sonra saga calisin.--------------------
her ikisi da puruzsuz olduktan sonra, motorla yavasca bir kavsaga gelin (hayali
bir kavsak da olabilir),
Sanki duracak kadar yavaslayin, ayaginizi yere koymak uzereyken kafanizi ve
gidonu sonuna kadar cevirip gaz verip 90 derece donus yapin. Motoru dusurmeyin
tabii, ille gerekiyorsa koyun ayaginizi yere...calisa calisa koymadan donmeyi
ogreneceksiniz. ACELE YOK !
Alttaki cizim yukarda anlattigim
olayin bir basit krokisi. Gozunuzde canlansin diye. 1 ve 2 numara da 90 derece
sola donuyoruz.
Saga donusun daha keskin ve zor
oldugunu goruyorsunuz…demekki once sola donus ogrenilecek, sonra saga…![]()

--------------
Butun mesele
1 - Kafayi cevirmek, donulecek yere bakmak. (virajin icine degil sonuna /cikisina
- goz degil kafani cevir, hemde dondugu kadar! )
2- Gidonu cevir,
3- Vucudunu saga sola yatirma, dik-rahat - relaks otur.
4- Korkma, teknige guven !
Bunlari guzel ogrenmeden slalom vs. calismayin. Teknigi bozarsiniz. Isin temeli
90 derece donmeyi ogrenmektir. Slalom un farki agirliginizi (kicinizi) hafifce
viraj disina kaydirmaktir.
Alttaki siritan Smiley i tiklarsaniz
kisa bir video bulacaksiniz, sadece
1MB…surucunun sakin, relaks oturusuna ve “gittigi yone –kafasini cevirip-
bakisina dikkat edin.